Holandia

Holenderskie rozliczenie podatkowe

Większość Polaków pracujących w Holandii podlega obowiązkowi złożenia w Holandii rocznego rozliczenia podatkowego, które jest podstawą do uzyskania pieniędzy z tytułu zwrotu podatku dochodowego.

Zagraniczni podatnicy są zobowiązani do złożenia zeznania podatkowego w Holandii, jeśli zostali wezwani do złożenia zeznania podatkowego w Holandii, otrzymali podatkowy formularz rozliczeniowy, a także wtedy gdy nie otrzymali wezwania lub formularza, ale uzyskali holenderskie dochody, które jeszcze nie zostały opodatkowane. Wymóg w Holandii jest taki, że podatek należny musi być większy niż 45 Euro. Jeżeli podatnik spodziewa się zwrotu podatku, to w każdym przypadku warto złożyć roczne rozliczenie podatkowe.

Zagraniczny podatnik ma obowiązek najpóźniej do 30 czerwca złożyć zeznanie podatkowe za rok poprzedni. Do końca roku otrzyma on od holenderskiego fiskusa tymczasową decyzję podatkową.

Jeżeli zeznanie podatkowe zostanie złożone do 31 marca, to podatnik najpóźniej do 30 czerwca otrzyma tymczasową decyzje podatkową oraz ewentualnie tymczasową decyzję o zwrocie ubezpieczenia zdrowotnego. Na decyzji znajduje się kwota zwrotu podatku. Obliczona kwota bazuje na przekazanych w rocznym rozliczeniu podatkowym informacjach. Po zweryfikowaniu podanych danych zostaje wydana decyzja definitywna. Na podstawie zeznania podatkowego holenderski Urząd Skarbowy sprawdzi, czy podatnik nie będzie musiał płacić podatku zaliczkowo w następnym roku. Jeśli tak się stanie, podatnicy są o tym fakcie informowani w tymczasowej decyzji podatkowej na następny rok. W przypadku złożenia zeznania podatkowego po 30 czerwca należy w formie pisemnej wnioskować o przesunięcie terminu złożenia deklaracji. Termin rozliczenia można przesunąć do 5 lat wstecz. De facto termin na rozliczenia holenderskiego podatku wynosi 5 lat. Jeśli podatnik rozlicza się wspólnie z partnerem fiskalnym, to każda z osób musi potwierdzić zeznanie podatkowe własnym podpisem, który składają oboje małżonkowie (partnerzy). Wypełniona i podpisana roczna deklaracja podatkowa trafia bezpośrednio do rozpatrzenia do holenderskiego Urzędu Skarbowego.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl

 

Zwrot holenderskiego podatku

Praktycznie wszystkim osobom zatrudnionym w Holandii przysługuje zwrot podatku dochodowego, który pracodawca odprowadził od dochodów pracownika. Warto ubiegać się o te należne podatnikowi pieniądze.

Rozliczenie holenderskiego podatku jest bardzo specyficzną procedurą, która wśród podatników często natrafia na niezrozumienie. Zasady holenderskich rozliczeń są zupełnie inne niż wielu krajów europejskich. Zwrot podatku poprzedza wiele czynności prawnych, które komplikują i wydłużają całą procedurę. Rozliczenie może być dokonywane wraz z partnerem fiskalnym, którym najczęściej jest współmałżonek, pierwsza decyzja otrzymana z holenderskiego Urzędu Skarbowego nie ma charakteru ostatecznego, a jest jedynie decyzją przejściową noszącą nazwę decyzji tymczasowej, holenderski fiskus przed dokonaniem zwrotu żąda potwierdzenia konta bankowego na specjalnie do tego przystosowanym formularzu - to wszystko związane jest z holenderskim rozliczeniem podatkowym i procedurą otrzymania zwrotu podatku.

Poniżej przedstawiamy najważniejsze zagadnienia związane z tematyką zwrotu holenderskiego podatku.

Sporządzenie rocznej deklaracji podatkowej

Pierwszym niezbędnym krokiem do uzyskania zwrotu holenderskiego podatku jest złożenie w Holandii rocznej deklaracji podatkowej z uzyskanych dochodów. Deklaracja podatkowa, którą dla podatnika sporządza doradca podatkowy, trafia do holenderskiego Urzędu Skarbowego i jest opracowywana przez urzędników.

Otrzymanie tymczasowej decyzji podatkowej

Tymczasową decyzję podatkową otrzymuje się :

gdy należy zapłacić podatek,

przy zwrocie podatku.

W przypadku, jeśli podatnik otrzyma tymczasową decyzję za bieżący rok, to należy co miesiąc płacić zaliczkę na podatek lub co miesiąc wpływa na konto podatnika zwrot podatku. Jeśli jednak podatnik otrzyma decyzję tymczasową po zakończeniu roku, wtedy należy zapłacić jednorazowo całą kwotę lub podatnik otrzyma zwrot z ubiegłego roku w całości.

Co roku w grudniu podatnicy otrzymują pismo z holenderskiego Urzędu Skarbowego, w którym zawarte są informacje o wysokości kwoty do zapłaty lub o wysokości zwrotu – kwoty te są liczone na podstawie tymczasowej decyzji. W otrzymanym piśmie urzędowym zawarte są wszystkie dane, na podstawie których obliczona zostanie kwota podatku. Informacje zawarte w piśmie należy sprawdzić i ewentualnie zmienić.

Decyzję tymczasową otrzymuje się :

· Jeszcze w ciągu bieżącego roku – aby otrzymać zwrot podatku lub aby zapłacić podatek.

· Po zakończeniu roku – według zeznania podatkowego.

Podatnik może wpłynąć na zmianę decyzji tymczasowej, jeśli zmieni się jego sytuacja. Wtedy otrzyma nową decyzję tymczasową.

Otrzymanie zwrot podatku

Osoby, które legalnie pracują w Holandii, mają potrącany od dochodu podatek dochodowy, który w całości lub części podlega zwrotowi. Pieniądze z tytułu podatku są przelewane na konto bankowe wskazane w rocznej deklaracji podatkowej.

Obliczenie definitywne (końcowe)

Po zakończeniu roku, na podstawie zeznania podatkowego, zostaje sporządzone definitywne obliczenie. Jeśli końcowe obliczenie różni się od tymczasowego, wtedy różnica kwot zostanie podatnikowi zwrócona lub podatnik będzie musiał część podatku zwrócić. Zakończenie procedury zwrotu holenderskiego podatku wiąże się z wydaniem przez holenderski Urząd Skarbowy decyzji definitywnej, co oznacza zakończenie sprawy.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl

 

Ubezpieczenie społeczne w Holandii

Pracownicy podejmujący pracę u holenderskich pracodawców są ubezpieczeni w Holandii, a pracownicy oddelegowani z polskich firm do pracy w Holandii są ubezpieczeni najczęściej w polskim ZUS-ie.

Ubezpieczenia społeczne zgodnie z holenderskimi przepisami są to takie ubezpieczenia, które zapewniają dochód lub ulgi w niektórych ściśle określonych przez ustawodawcę sytuacjach. Mogą to być pieniądze z tytułu bezrobocia lub dofinansowanie edukacji, ale do tej kategorii również zalicza się zwrot kosztów leczenia. Poza wewnętrznych prawem holenderskim w zakresie ubezpieczeń społecznych istnieją także przepisy unijne regulujące kwestie ubezpieczenia podczas delegowania pracowników do pracy zagranicą. Zgodnie z przyjętymi w UE zasadami pracodawcy mogą do 24 miesięcy opłacać składki ubezpieczeniowe w kraju siedziby.   

Ubezpieczenia krajowe/publiczne są częścią ubezpieczenia społecznego. Na to ubezpieczenie trzeba płacić składki. Kwoty te są obliczane na podstawie dochodu.

Na ubezpieczenia krajowe składają się :

· ogólna ustawa emerytalna (AOW)

· ogólna ustawa dotycząca rent rodzinnych po zmarłym członku rodziny (Anw)

· ogólna ustawa dotycząca nadzwyczajnych kosztów leczenia (AWBZ)

· ogólna ustawa dopłat dla dzieci (AKW, dla AKW nie muszą być płacone składki)

Składki na ubezpieczenia krajowe zostają potrącane wraz z podatkiem od wynagrodzenia z Państwa wypłaty lub pobrane razem z podatkiem dochodowym przy wystawianiu decyzji podatkowej.

W niektórych przypadkach może być tak, że pracownicy nie mają ubezpieczenia krajowego. W tym przypadku nie trzeba płacić składek, ale także nie ma prawa do ulgi podatkowej dotyczącej ubezpieczenia krajowego.

Od 1 Maja 2010 obowiązuje nowe ustawodawstwo zabezpieczenia społecznego w Europie. Z zasady pracownicy są ubezpieczeni w kraju UE, w którym pracują, nawet jeśli miejscem zamieszkania jest inny kraj UE. Pracownicy zatrudnieni w Holandii mogą być od dnia 1 maja 2010 ubezpieczeni w innym kraju należącym do Unii Europejskiej, np. w Polsce.

Jeżeli pracownik pracuje już w Polsce i jest od 1 maja 2010 ubezpieczony według nowych zasad w polskim ZUS-ie, to tak długo, jak długo nie zmieni się sytuacja takiej osoby, można pozostać do 1 Maja 2020 nadal ubezpieczonym w kraju, w którym aktualnie jest się ubezpieczonym.

Jeśli pracownik jest objęty obowiązkowym holenderskim ubezpieczeniem krajowym, do ustalenia wysokości składki niezbędne jest podanie uzyskanych w innych krajach dochodów.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl

 

Wysokość holenderskiego zasiłku rodzinnego

Stawka zasiłku rodzinnego wypłacanego w Holandii jest na tyle wysoka, iż stanowi ważny argument przemawiający za podjęciem przez rodziców posiadających dzieci również w Polsce zatrudnienia w Niderlandach.

Holenderskie prawo przewiduje trzy różne stawki zasiłku rodzinnego. Wysokość przyznanego zasiłku rodzinnego zależy przede wszystkim od wieku dziecka. Im dziecko jest starsze, tym większa jest kwota świadczenia rodzinnego. Gdy dziecko ma 6 lat, to automatycznie podwyższa się kwota wypłacanego zasiłku na dzieci.  Kolejny wzrost zasiłku nastąpi w momencie, gdy dziecko uprawnionego będzie miało 12 lat. Wypłata zasiłku następuje nieprzerwanie tak długo jak dziecko jest niepełnoletnie, tj. do siedemnastego roku życia. O ile w większości krajów Europy Zachodniej zasiłek wypłacany jest najczęściej co miesiąc, to w Holandii zasiłek rodzinny wypłacany jest kwartalnie, a więc raz na trzy miesiące. Instytucja odpowiedzialna w Holandii za wypłacanie zasiłku rodzinnego wypłaca go faktycznie dopiero po upływie kwartału. Ze względu na całkiem atrakcyjne stawki zasiłku pracując w Holandii warto ubiegać się o świadczenie.

Wysokość zasiłku rodzinnego w Holandii uzależniona jest od wieku dziecka :

Wiek dziecka 0 do 5 lat 6 do 11 lat
12 do 17 lat
Kwota na kwartał na dziecko 191,65 EUR
232,71 EUR
273,78 EUR

Podwójny zasiłek rodzinny przy wysokich kosztach

Bardzo ciekawie wygląda sytuacja, jeżeli rodzice ponoszą stosunkowo duże koszty związane z dzieckiem. Otóż jeśli dziecko nie mieszka w domu rodziców, np. z powodu niepełnosprawności, mogą powstać po stronie rodziców wysokie koszty utrzymania takiego dziecka. W niektórych przypadkach istnieje możliwość otrzymania podwójnego zasiłku rodzinnego. Jednak sprawę podwójnego zasiłku trzeba rozpatrywać dla każdego przypadku bardzo indywidualnie.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl       

 

Wypłacanie holenderskiego zasiłku rodzinnego

Niemal każdy Polak zatrudniony legalnie w Holandii, a posiadający dzieci, ma prawo otrzymać holenderski zasiłek rodzinny. Pieniądze z wypłacanego zasiłku rodzinnego nie wpływają jednak co miesiąc na konto wnioskodawcy.

Wielu rodziców zarobkujących w Holandii zadaje sobie pytanie, kiedy następuje wypłata zasiłku rodzinnego ? Oto odpowiedź: zasiłek rodzinny w Holandii jest wypłacany co trzy miesiące. Zasiłek rodzinny wpływa na konto bankowe rodziców po upływie każdego kwartału. Samo zrealizowanie przelewu może potrwać kilka dni zanim kwota pieniędzy pojawi się na rachunku bankowym rodzica.  Czas jaki jest potrzebny do zaksięgowania operacji przelewu bankowego może być  różny, a tak naprawdę to operacja  zależy tylko od samej instytucji wypłacającej oraz od banku przyjmującego przelew.

Dni wypłacania świadczenia rodzinnego w Holandii :

Pierwszy kwartał: wypłata około 5-go kwietnia

Drugi kwartał: wypłata około  5-go lipca

Trzeci kwartał: wypłata około 5-go października

Czwarty kwartał: wypłata około 3-go stycznia

Aby ustalić ostatecznie, czy i w jakiej wysokości rodzice otrzymają za dany kwartał zasiłek rodzinny, instytucja zajmująca się wypłatą holenderskiego świadczenia sprawdza dokładnie sytuację rodzinną wnioskodawcy przypadającą w pierwszym dniu właściwego kwartału.

Jeżeli dziecko urodziło się przykładowo w marcu, a więc w pierwszym kwartale roku, to w tym przypadku rodzice dostaną zasiłek rodzinny po raz pierwszy za drugi kwartał. Instytucja wypłaci zasiłek rodzinny po upływie danego kwartału, a więc około 5-go lipca.

Jeżeli dziecko urodziło się przykładowo w dniu 1 lipiec, a więc w pierwszym dniu trzeciego kwartału, to wtedy rodzice tego dziecka otrzymają pierwszy raz zasiłek rodzinny za trzeci kwartał. Wypłata zasiłku rodzinnego nastąpi około 5-go października.

Holenderski zasiłek rodzinny automatycznie wzrasta, kiedy dziecko kończy 6 lat. Jeśli dziecko ma urodziny 1-go lipca, to uprawnieni rodzice dostaną wyższy zasiłek rodzinny począwszy od trzeciego kwartału. Jeśli dziecko ma urodziny przykładowo 15 lipca, to jego rodzice otrzymają wyższą kwotę począwszy od czwartego kwartału.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl

 

Zasiłek rodzinny pobierany w Polsce

Polska jest pełnoprawnym członkiem Unii Europejskiej, stąd w przypadkach określonych przepisami może wystąpić podwójne prawo do pobierania zasiłku rodzinnego w dwóch różnych krajach, np. w Holandii i Polsce.

Zarówno Polska, jak i Holandia należą do Unii Europejskiej. W każdym z krajów obowiązują inne przepisy wewnętrzne, min. dotyczące wysokości zasiłków rodzinnych, jednak przepisy unijne są ujednolicone w kwestii łączenia prawa do zasiłku z dwóch krajów. Posiadając dzieci w Polsce, a pracując w Holandii, może zdarzyć się sytuacja, że rodzic pobiera już zasiłek rodzinny w Polsce. Niekoniecznie musi to być akurat osoba zarobkująca w Holandii. Wystarczy, że współmałżonek mieszka i pracuje na stałe w Polsce i właśnie pobiera polski zasiłek rodzinny. Pobieranie zasiłku rodzinnego z innego kraju zostało także uregulowane odpowiednimi przepisami prawnymi w obrębie Unii Europejskiej, dzięki czemu można pobierać dwa zasiłki !

Najczęściej występujące przypadki podwójnego prawa do zasiłku rodzinnego :

- jeden z rodziców pracuje w Holandii, a drugi mieszka i pracuje poza Holandią (np. w Polsce),

- jeden z rodziców pracuje dla jakiejś instytucji międzynarodowej,

- jeden z rodziców pracuje w państwowym urzędzie innego kraju.

Kraje Unii Europejskiej uzgodniły między sobą, który zasiłek rodzinny ma pierwszeństwo wypłacania w przypadku pokrywania się prawa do wypłaty zasiłku w dwóch krajach. Jeżeli rodzice pobierają zasiłek rodzinny w Polsce i ta kwota ta jest niższa od należnej holenderskiej stawki rodzinnego, to w tym przypadku powiększa kwotę zasiłku aż do wysokości holenderskiej stawki rodzinnego. Czyli de facto rodzicom wypłaca się różnicę pomiędzy holenderską a polską stawką zasiłku.

Bardzo ważna kwestia dotyczy okresu, na jaki przysługuje wypłata holenderskiego zasiłku rodzinnego.

Wypłata zasiłku rodzinnego kończy się zawsze gdy dziecko ukończy 18 lat. W niektórych przypadkach wypłata może zakończyć się nawet wcześniej. Dlatego jeżeli w Polsce zasiłek rodzinny byłby wypłacany na dziecko pełnoletnie powyżej 18 lat, to holenderski zasiłek rodzinny już nie będzie wypłacany.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl       

 

Holenderski zasiłek rodzinny a dzieci pełnoletnie

Gdy dziecko osoby uprawnionej do pobierania holenderskiego zasiłku rodzinnego kończy 18 lat, to automatycznie wraz z uzyskaniem przez dziecko pełnoletniości ustaje prawo do pobierania zasiłku w Holandii.

Aby dokładnie ustalić, kiedy kończy się prawo do pobierania zasiłku rodzinnego, to pod uwagę bierze się ten dzień kwartału, w którym dziecko skończy 18 lat. Jeśli dziecko w pierwszym dniu kwartału nie skończyło jeszcze 18 lat, to rodzice za cały ten kwartał otrzymają jeszcze zasiłek rodzinny.

Jeżeli dziecko kończy 18 lat w dniu 15 lipca, a więc w trzecim kwartale, to zgodnie z przepisami w pierwszym dniu trzeciego kwartału (1 lipca) dziecko nie było jeszcze pełnoletnie, a więc rodzice otrzymają jeszcze zasiłek rodzinny za trzeci kwartał.

Jeżeli dziecko kończy 18 lat w dniu 1 lipca, a więc w pierwszym dniu trzeciego kwartału, to zgodnie z przepisami w pierwszym dniu trzeciego kwartału (1lipca) dziecko jest już pełnoletnie, a więc rodzice nie otrzymają już za trzeci kwartał zasiłku rodzinnego.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl       

 

Holenderski zasiłek rodzinny a nauka dziecka

Wiele osób pracujących w Holandii ściąga za sobą dzieci będące w wieku szkolnym, co pociąga za sobą wystąpienie obowiązku szkolnego. Gorzej, jeżeli nauka dziecka ustanie, a ono nie osiągnęło jeszcze pełnoletniości.

Świadectwo ukończenia szkoły odpowiada w Holandii ukończeniu szkoły mbo-Niveau 2 albo wyższej, havo lub vwo. Dzieci są zobowiązane ukończyć szkołę, a zwolnione z tego, jeśli np. są upośledzone albo uczęszczały na zajęcia praktyczne bądź do szkoły specjalnej. Obowiązek zdobycia świadectwa ukończenia szkoły („startkwalificatie”), jak i zwolnienie z tego obowiązku są w tej formie poza Holandią nieznane. Z kwalifikowanym ukończeniem szkoły w Holandii mamy do czynienia wtedy, gdy młodzież po zakończeniu nauki ma zupełnie dobre szanse na znalezienie pracy, do podjęcia której zdobyła odpowiednie kwalifikacje. Zwolnieniu podlegają także np. te dzieci, które wskutek choroby bądź upośledzenia nie są w stanie uczęszczać do szkoły.

Jeśli dziecko jest bezrobotne, to rejestracja w urzędzie pośrednictwa pracy poza Holandią będzie traktowana na równi z rejestracją w holenderskim Urzędzie Pracy. Jeśli w innym państwie nie ma żadnego urzędu pośrednictwa pracy, musi zostać jasno określone, że dziecko jest bezrobotne i do predysponowane do rynku pracy. Na całe szczęście w Polsce sprawnie działają polskie Urzędy Pracy, które w razie potrzeby są w stanie wydać odpowiednie zaświadczenie. Wtedy warto udać się do PUP w Polsce celem wydania zaświadczenia potwierdzającego status bezrobotnego.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl       

 

Ustanie prawa do pobierania zasiłku w Holandii

Rodzice muszą przywiązać szczególną wagę do sytuacji, w której ustaje prawo do pobierania zasiłku rodzinnego w Holandii. Niedopuszczalne jest bowiem pobieranie świadczenia, gdy ono się już nie należało.

Uwaga - holenderski zasiłek rodzinny przestaje być wypłacany, gdy dziecko kończy 18 lat. Od tej reguły są jednak wyjątki, które dopuszczają wcześniejsze ustanie prawa do świadczenia, na co rodzice podejmujący zarobkowanie w Holandii muszą szczególnie uważać. W prawie holenderskim jest sporo wyjątków. Prawo do pobierania holenderskiego zasiłku rodzinnego ustaje także w przypadku dzieci niepełnoletnich poniżej 18 lat i to w wielu przypadkach.  Dlatego rodzice pobierający już holenderski zasiłek rodzinny powinni niezwykle uważać na poniżej przedstawione przesłanki, które powodują wstrzymanie wypłaty pieniędzy. Szczególnie w przypadku dzieci zbliżających się do 18-stego roku życia, należy zwrócić uwagę na szereg wyjątków dotyczących bezpośrednio szesnastolatków oraz siedemnastolatków. Gdy wystąpią przesłanki do wstrzymania wypłaty zasiłku rodzinnego, to trzeba niezwłocznie poinformować o tym fakcie instytucję zajmującą się wypłatą świadczenia.

Zasiłek rodzinny kończy się przed ukończeniem 18 lat, gdy :

a) dziecko podejmuje dorywczą pracę i zarabia za dużo,

b) dziecko umarło,

c) dziecko wyprowadziło się z domu, a rodzice łożą na jego utrzymanie mniej niż 416 ϵ w kwartale,

d) rodzice wyprowadzają się z Holandii

e) rodzice podejmują zatrudnienie w innym kraju poza Holandią (np. w Polsce, w Niemczech, itd.),

f) dziecko wyprowadziło się z Holandii.

Zasiłek rodzinny kończy się przed dla dzieci 16-letnich oraz 17-letnich, gdy :

a) dziecko nie uczęszcza w ciągu dnia do żadnej szkoły, aby zdobyć świadectwo ukończenia szkoły i nie było zwolnione z obowiązku zdobycia świadectwa ukończenia szkoły,

b) dziecko jest bezrobotne, po tym jak zdobyło świadectwo ukończenia szkoły i nie jest zarejestrowany jako poszukujący pracy w holenderskim Urzędzie Pracy,

c) dziecko po zdobyciu świadectwa ukończenia szkoły staje się czynne zawodowo,

d) dziecko po zdobyciu świadectwa ukończenia szkoły nie kształci się regularnie w systemie dziennym,

e) dziecko ma prawo do sfinansowania edukacji.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl

 

Holenderski zasiłek rodzinny

Holenderski zasiłek rodzinny przysługuje niemal każdej osobie pracującej legalnie w Holandii i to nawet na dzieci mieszkające w Polsce. Warto zatem złożyć wniosek o wypłatę świadczenia.

Przyznając rodzicom zasiłek rodzinny, państwo holenderskie przyczynia się finansowo do wychowania dzieci. Jeśli ktoś mieszka w Holandii lub tam pracuje i posiada dzieci poniżej 18-tego roku życia, temu przysługuje holenderski zasiłek rodzinny. W tym celu została powołana specjalna holenderska instytucja, która uprawnionym rodzicom wypłaca taki zasiłek.

Przyznając zasiłek rodzinny Państwo holenderskie wspiera rodziny i tym samym przyczynia się finansowo do wychowania dzieci w wieku od 0 do 17 lat włącznie. Właśnie na dzieci do lat 17 przysługuje świadczenie, do którego prawo wygasa w momencie uzyskania pełnoletności przez dziecko. O tym, czy przysługuje zasiłek i w jakiej kwocie, wskazuje holenderska ustawa o zasiłku rodzinnym (AKW), która jest aktem prawnym stanowiącym o zasiłku rodzinnym w Holandii.

Aby otrzymać holenderski zasiłek rodzinny, trzeba być ubezpieczonym w Holandii.

Holenderski zasiłek rodzinny otrzymuje się na :

a) własne dzieci,

b) dzieci adoptowane,

c) dzieci wychowujące się w rodzinie zastępczej,

d) dzieci małżonka lub dzieci współmałżonki,

e) inne dzieci, które są wychowywane i o które dba się jak o swoje własne dzieci.

Wysokość zasiłku jest także zależna od wieku dziecka. Kwota zasiłku wzrasta w momencie gdy dziecko osiągnie wiek 6 i 12 lat. Jeśli rodzice ponoszą zwiększone koszty ze względu na to, że dziecko jest upośledzone, niepełnosprawne i nie mieszka z rodzicami pod jednym dachem – w takim przypadku istnieje możliwość (oczywiście trzeba spełnić pewne warunki) otrzymania podwójnego zasiłku. Zasiłek jest wypłacany kwartalnie.

Pierwsza kwota, którą rodzice otrzymają z tytułu zasiłku rodzinnego, zostanie wypłacona za kwartał, który nastąpi po narodzinach dziecka. Prawo do zasiłku rozpoczyna się w takim przypadku od stycznia, kwietnia, lipca lub października.

Jeśli rodzice adoptowali dziecko lub przeprowadzili się niedawno na teren Holandii, to w tym przypadku wypłacanie zasiłku rodzinnego może się rozpocząć w innym terminie.

Jeśli ktoś adoptuje dziecko, które mieszka na terenie Holandii, to generalnie nie ma najmniejszych problemów z tym, aby otrzymać zasiłek, ponieważ nie robi to żadnej różnicy prawnej, czy dziecko jest adoptowane czy własne. Jeśli jednak dziecko adoptowane pochodzi z innego kraju, to do otrzymania zasiłku potrzebne jest potwierdzenie o adopcji z państwowo uznanej instytucji zajmującej się adopcją dzieci.

Ponadto wnioskodawcy powinni z kraju, z którego pochodzi dziecko, podlegać pod Konwencję Haską przysposobienia międzynarodowego. Jeśli ktoś nie posiada takowego zaświadczenia, to sprawdza się warunki, które należy spełnić przy adopcji w państwie pochodzenia dziecka. Jeśli warunki są takie same jak w Holandii, wtedy wnioskodawcy otrzymają holenderski zasiłek rodzinny.

Możliwe, że dziecko adoptowane pozostanie jeszcze przez jakiś czas poza Holandią, mimo to można otrzymać zasiłek w przypadku, gdy państwo holenderskie zawarło porozumienie kontrolne z Państwem, z którego pochodzi dziecko. Jest to porozumienie, które zawiera uzgodnienia dotyczące utrzymanie dziecka.

Jeśli ktoś adoptował dziecko, które jeszcze nie zostało zgłoszone w Urzędzie Miasta, można również otrzymać zasiłek. Jednak występuje w takim przypadku nieco bardziej rozbudowana procedura.

Są sytuacje, w których dziecko jest wychowywane nie przez rodziców, a przez innych członków rodziny (np. przez dziadków). Jeśli ktoś znajduje się w takiej sytuacji i troszczy się o dziecko jak o swoje własne, w takim przypadku tez można się ubiegać o zasiłek rodzinny w Holandii.

Warunki konieczne do spełnienia :

a) zasiłku nie może pobierać już inna osoba,

b) wszelkie koszty związane z wychowaniem dziecka ponosi wnioskodawca (kto pobiera już zwrot za opiekę, ten nie otrzyma już zasiłku),

c) dziecko mieszka u wnioskodawcy, a sam wnioskodawca codziennie opiekuje się nim, dba o jego wychowanie w taki sposób, jakby był jego opiekunem,

d) wnioskodawcy przeprowadzili się do Holandii, aby tam zamieszkać lub pracować.

Osoby, które przeprowadziły się do Holandii aby tam zamieszkać lub aby pracować, otrzymają zasiłek pod warunkiem, że :

a) osoba ta posiada aktualne pozwolenie na pobyt na terenie Holandii,

b) osoba posiada aktualne pozwolenie na wykonywanie pracy lub pochodzi z kraju UE lub Szwajcarii,

c) nie posiada zaświadczenia z innego kraju o oddelegowaniu.

Może zaistnieć sytuacja, że otrzymuje się zasiłek z innego kraju lub międzynarodowej instytucji. Takie sytuacje mogą mieć miejsce gdy: dana osoba lub jej partner pracują dla organizacji międzynarodowej, organu państwowego innego kraju lub jeśli dana osoba pracuje w Holandii, a partner mieszka i pracuje poza terenem Holandii. Państwa uzgodniły między sobą, który zasiłek ma tzw. „pierwszeństwo”: holenderski, czy ten z innego kraju. Co w sytuacji jeśli pobierany jest zasiłek z innego kraju niż Holandia, a kwota jest niższa niż w Holandii? W takim przypadku podwyższa się kwotę zasiłku do wysokości świadczenia, który przysługiwałby na terenie Holandii.

W Holandii są cztery rodzaje ubezpieczenia: ubezpieczenia te regulują zasiłek rodzinny, AOW – ubezpieczenie emerytalne, ANW – renty rodzinne, AWBZ – ubezpieczenie od dodatkowych kosztów leczenia. Obowiązuje ogólny przepis, że wszystkie osoby zamieszkałe na terenie Holandii, muszą być zarejestrowane do ubezpieczeń społecznych. Istnieje oczywiście kilka wyjątków.

Przypadki kiedy osoba nie jest ubezpieczona, a mieszka na terenie Holandii :

a) osoby pracujące poza terenem Holandii i nie mające zaświadczenia o oddelegowaniu,

b) osoby pracujące poza Holandią, UE lub kraju umownego dla pracodawcy z siedzibą poza Holandią,

c) osoby pracujące jako urzędnik dla ambasady lub dla konsulatu innego kraju lub w międzynarodowej organizacji jak np.: NATO lub UE. W takim przypadku członkowie rodziny są tylko wtedy ubezpieczeni, jeśli pracują na terenie Holandii lub pobierają holenderskie świadczenie socjalne,

d) osoby pracujące dla urzędu innego kraju lub dla antylijskich bądź arubańskich urzędów. Wtedy członkowie rodziny są tylko wtedy ubezpieczeni jeśli pracują na terenie Holandii lub pobierają holenderskie świadczenie socjalne,

e) osoby pracujące w międzynarodowym transporcie dla pracodawcy z siedzibą poza granicami Holandii; przewożące osoby lub towary w szczególności poza terenami Holandii. Na terenie UE obowiązują inne przepisy,

f) osoby pracujące na terenie Holandii posiadające zaświadczenie o oddelegowaniu wydane przez inne państwo niż Holandia,

g) muzycy, artyści lub sportowcy pracujący przez krótki okres czasu na terenie Holandii,

h) osoby tymczasowo studiujące w Holandii, ale niepracujące,

i) członek rodziny osoby pracującej poza terenem Holandii, który sam nie pracuje oraz nie pobiera holenderskich świadczeń socjalnych ( dotyczy tylko ABWZ – ubezpieczenie od dodatkowych kosztów leczenia),

j) osoby pobierające świadczenia socjalne z innego państwa niż Holandia ( dotyczy tylko ABWZ – ubezpieczenie od dodatkowych kosztów leczenia),

k) członek rodziny osoby pobierającej świadczenia socjalne z innego państwa niż Holandia, który nie pracuje oraz nie pobiera holenderskich świadczeń socjalnych ( dotyczy tylko ABWZ – ubezpieczenie od dodatkowych kosztów leczenia),

l) członek rodziny osoby pobierającej świadczenia lub emeryturę z międzynarodowej organizacji, który nie pracuje oraz nie pobiera holenderskich świadczeń socjalnych ( dotyczy tylko ABWZ – ubezpieczenie od dodatkowych kosztów leczenia).

Przypadki, gdy osoby są ubezpieczone w Holandii, nawet jeśli tam nie mieszkają :

a) osoby pracujące w Holandii, płacące podatki oraz składki na terenie Holandii oraz nie posiadające zaświadczenia o oddelegowaniu wydanego przez inne państwo niż Holandia,

b) osoby pracujące poza Holandią oraz posiadające holenderskie zaświadczenie o oddelegowaniu,

c) osoby posiadające holenderskie obywatelstwo oraz są oddelegowani do służby w holenderskiej ambasadzie lub w konsulacie bądź innym holenderskim urzędzie za granicą. Członkowie rodziny są w tym wypadku nadal ubezpieczeni, chyba, że dana osoba pracuje za granica i jej dochód przekracza kwotę wolna od podatku.

d) osoby pracujące w międzynarodowym transporcie dla pracodawcy z siedzibą w Holandii; przewożące osoby lub towary. Osoby te nie są ubezpieczone gdy pracują głownie w kraju zamieszkania lub gdy pracują w oddziale znajdującym się poza Holandią. Członkowie rodziny mieszkający także na statku są wtedy ubezpieczeni.

e) osoby przebywające tymczasowo w innym kraju celem kształcenia i jednocześnie niepracujące,

f) osoby znajdujące się w ośrodku opiekuńczym poza Holandią.

Osoby pracujące w większej ilości krajów mogą być objęte innymi przepisami. Co zrobić w sytuacji, gdy ktoś jest zatrudniony w dwóch lub wielu krajach Unii Europejskiej ? W takim przypadku osoba jest ubezpieczona w tym kraju, w którym mieszka, jeśli :

- w danym kraju pracuje więcej niż 25% czasu pracy,

- pracodawca ma swoja siedzibę w kraju zamieszkania takiej osoby.

Osoby pracujące dla różnych pracodawców w różnych krajach UE są ubezpieczone w kraju zamieszkania. Te przepisy obowiązują również dla pracowników w międzynarodowym transporcie.

Na terenie Holandii wyróżniamy 4 rodzaje ubezpieczeń, które regulują :

- zasiłek rodzinny

- AOW – ubezpieczenie emerytalne

- ANW – renty rodzinne

- AWBZ – ubezpieczenie od dodatkowych kosztów leczenia ( Ustawa o dodatkowych kosztach leczenia)

Regułą jest, że osoby mieszkające na terenie Holandii są objęte ubezpieczeniem społecznym.

Osoby otrzymujące dochód lub świadczenia socjalne, odprowadzają składki na ubezpieczenie społeczne.

W szczególnych sytuacjach można złożyć wniosek o zwolnienie z obowiązkowego ubezpieczenia. Wtedy dana osoba nie ma obowiązku odprowadzania składek. Jednocześnie taka osoba nie jest już ubezpieczona. Poniżej zostały zaprezentowane różne sytuacje, w których możliwe jest zwolnienie z odprowadzania składek.

Zwolnienie z odprowadzania składek jest możliwe w następujących przypadkach :

1. Osoby ubezpieczone zdrowotnie w kraju EU-EWR lub innym kraju umownym na podstawie regulacji prawnych.

2. Osoby pobierające emeryturę z międzynarodowej organizacji.

3. Partnerzy lub /i członkowie rodziny, osoby, która pobiera emeryturę z międzynarodowej instytucji.

4. Zmarły partner /partnerka lub zmarły członek rodziny pobierał emeryturę z międzynarodowej organizacji.

5. Osoby otrzymujące świadczenia socjalne z innego kraju niż Holandia lub z międzynarodowej organizacji.

6. Partner/partnerka lub członek rodziny pracuje w międzynarodowej organizacji.

7. Partner/partnerka lub członek rodziny pracuje w międzynarodowej organizacji lub pobiera emeryturę z międzynarodowej instytucji i wnioskodawca/wnioskodawczyni otrzymują świadczenie z ubezpieczenia emerytalnego.

Osoby otrzymujące zasiłek rodzinny mają także prawo do dodatku do zasiłku wypłacanego przez holenderski Urząd Skarbowy. Chodzi tu o miesięczny dodatek od państwa dla rodzin z dziećmi.

To, czy komuś przysługuje dodatek do zasiłku, zależy od wysokości dochodu oraz majątku rodziny.

Wniosek o przyznanie dodatku nie musi być złożony osobiście w holenderskim Urzędzie Skarbowym. Wniosek może być złożony do innej instytucji, a następnie przekierowany do Urzędu Skarbowego. Jeśli wnioskodawcy otrzymują zasiłek rodzinny po raz pierwszy, wtedy otrzymają oni pismo informacyjne z o przekazaniu wniosku do Urzędu Skarbowego.

Holenderski Urząd Skarbowy sprawdzi wysokość dochodu oraz majątku rodziny i zadecyduje, czy przysługuje wnioskodawcy dodatek do zasiłku. Jeśli decyzja będzie pozytywna, wnioskodawcy otrzymają w ciągu 8 tygodni decyzję z Urzędu Skarbowego. Dodatek zostanie wypłacony w miesiącu następującym po miesiącu, w którym urodziło się dziecko.

Przykład: dziecko urodziło się 17 marca. Dodatek zostanie przyznany od 1 kwietnia.

Jeśli dochód lub majątek rodziny jest zbyt wysoki ,aby został przyznany dodatek do zasiłku, to holenderski Urząd Skarbowy nie wysyła żadnej informacji. Jeżeli wnioskodawcy nie otrzymali wiadomości z holenderskiego Urzędu Skarbowego, ale są w 100% pewni, że przysługuje im dodatek do zasiłku, to mimo wszystko warto złożyć wniosek na dodatek do zasiłku.

Jeśli dziecko mieszka na zmianę z wnioskodawcą i byłym małżonkiem, to wtedy określamy taki stan rzeczy jako „wspólne prawo do opieki” (co-ouderschap). W przypadku wspólnego prawa do opieki obowiązują inne przepisy związane z dodatkiem do zasiłku.

Wypłata zasiłku rodzinnego i dodatku do zasiłku nie rozpoczyna i nie kończy się w tym samym czasie. Dodatek przysługuje od miesiąca następującego po miesiącu, w którym urodziło się dziecko.

Jeśli dziecko urodziło się w lipcu – zasiłek będzie wypłacany od sierpnia. Pierwsza wypłata może nastąpić z lekkim opóźnieniem. Jednak następne wypłaty kierowane z holenderskiego Urzędu Skarbowego będą wypłacane nawet z wyprzedzeniem. Przykład: dodatek za miesiąc wrzesień można otrzymać już pod koniec sierpnia.

Zasiłek rodzinny przysługuje od kwartału następującego po urodzeniu dziecka.

Zasiłek rodzinny jest kwotą wypłacaną co kwartał licząc od kwartału następującego po narodzinach dziecka.

Tylko w przypadkach, gdy dziecko urodzi się pierwszego dnia kwartału, wtedy istnieje prawo do zasiłku jeszcze w tym samym kwartale.

Prawo do dodatku do zasiłku kończy się w miesiącu 18-ych urodzin dziecka. Jeśli dziecko skończy w danym miesiącu 18 lat, będzie to ostatni miesiąc, w którym rodzice otrzymają dodatek.

Jeżeli rodzice nie otrzymują na 16 lub 17- letnie dziecko zasiłku, to mimo wszystko mogą otrzymać dodatek jeśli:

a) dodatek był pobierany przed 1. Lipca 2013

b) płacą miesięcznie minimum 416 Euro na utrzymanie dziecka, a zasiłek rodzinny już nie przysługuje ze względu na to, że dziecko nie uczęszcza już do szkoły i jego zdolność do pracy zarobkowej nie jest obniżona.

Instytucja wypłacająca świadczenie sprawdza, czy wnioskodawcy spełniają te warunki i zgłaszają to holenderskiemu Urzędowi Skarbowemu.

W niektórych przypadkach wypłaca się dodatek do zasiłku i/lub dodatek opiekuńczy na dziecko.

Od 1. stycznia 2012r. holenderski Zakład Ubezpieczeń Społecznych wspiera holenderski Urząd Skarbowy przy wykonaniu ustawy o opiece nad dziećmi oraz wymaganiach jakościowych w ośrodkach opiekuńczych (WKO).

W dwóch przypadkach holenderski ZUS wypłaca dodatek do zasiłku i/lub dodatek opiekuńczy na dziecko.

Czy ktoś ma prawo do dodatku opiekuńczego na dziecko i jakiej kwoty może się spodziewać zależy od dochodów rodziny.

W okresie od dwóch do czterech tygodni po zgłoszeniu narodzin w odpowiednim Urzędzie wnioskodawcy otrzymają informację z holenderskiego odpowiednika ZUS-u. Wnioskodawcy mogą wtedy złożyć wniosek.

Gdy rodzice oczekują drugiego lub trzeciego dziecka, to takim przypadku nie muszą nic robić, ponieważ zasiłek rodzinny zostanie automatycznie dopasowany do zaistniałej sytuacji.

Warto jednak pamiętać, że dziecko należy zgłosić do kasy chorych w ciągu czterech miesięcy od momentu urodzenia. W innym razie może zaistnieć sytuacja, że kasa chorych nie pokryje kosztów leczenia.

Osoby mieszkające poza terenem Holandii i chcące złożyć wniosek na holenderski zasiłek rodzinny, mogą to uczynić ! Jest to możliwe w przypadku gdy wnioskodawcy mieszkają w kraju członkowskim Unii Europejskiej (np. w Polsce) lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego (lub w innym kraju, z którym Holandia podpisała porozumienie o bezpieczeństwie społecznym) i są ubezpieczeni według wymogów holenderskiej ustawy o zasiłku rodzinnym.

Jeśli uprawnieni nie otrzymują jeszcze zasiłku, jednak znajdują się w jednej z poniżej wymienionych sytuacji :

a) w gospodarstwie zamieszkało dziecko,

b) dziecko mieszka w gospodarstwie domowym, jednak osoba składająca wcześniej wniosek na zasiłek już tam nie mieszka,

c) uprawnieni adoptowali dziecko,

d) uprawnieni przyjęli wychowanka

e) dziecko partnera/ partnerki wprowadziło się do wspólnego mieszkania.

W takich sytuacjach można również złożyć wniosek (tylko w języku niderlandzkim). Informacje na podstawie przepisów holenderskich.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl

 

Wpływ zarobków dziecka na zasiłek rodzinny

Ile dziecko może zarobić, aby nie ustało prawo do pobierania holenderskiego zasiłku rodzinnego ? Jeżeli dziecko już zarabia, to jego rodzice martwią się, czy jeszcze należy im się wypłata świadczenia.

Wiele dzieci pracuje dorywczo. To fakt. Szczególnie, iż holenderskie prawo pracy dopuszcza możliwość zatrudniania nieletnich. Jeśli dziecko ma mniej niż 16 lat i mieszka u rodziców w domu, to dodatkowe dochody dziecko nie grają żadnej roli w przypadku wypłaty zasiłku rodzinnego. Rodzice otrzymują zasiłek rodzinny w dotychczasowej wysokości.

Inaczej ma się sytuacja, gdy dziecko ma 16 lub 17 lat i już nie mieszka w domu rodziców ?  Wtedy dodatkowe dochody dziecka, będącego bądź co bądź samodzielnym, są bardzo istotne. W prawie holenderskim istnieje dopuszczalna granica takiej kwoty zarobku dziecka. Jeśli w jakimś kwartale przychód dziecka przekroczy ustaloną w przepisach kwotę, to rodzice nie otrzymają już zasiłku rodzinnego. Górna granica jest rewaloryzowana każdego roku w miesiącu październiku i odnosi się do kwoty netto, a więc do dochodu, który dziecko otrzymuje na rękę. Warto zatem w przypadku dzieci zarobkujących co roku jesienią sprawdzić wysokość dopuszczalnego zarobku.

Po ukończeniu 18 roku życia wypłacanie zasiłku rodzinnego ustaje. Rodzice otrzymają jeszcze zasiłek rodzinny za cały kwartał , w którym Państwa dziecko kończy 18 lat. Z tego powodu sprawdzane są dochody dziecka na cały kwartał, w którym przypadają 18-naste urodziny.

Często podczas wakacji dzieci podejmują pracę zarobkową albo też zwiększają swoje dotychczasowe zarobki. Warto pamiętać, że dziecko w czasie wakacji może zarobić dodatkowo 1.300 Euro i zarobek ten nie wpłynie na pobieranie zasiłku rodzinnego.

Jeśli dziecko przez cały rok posiada pracę dorywczą i przez wakacje pracuje jeszcze dodatkowo u tego samego pracodawcy, to pracodawca musi wystawić dodatkowe zaświadczenie dotyczące samej pracy wakacyjnej. Wtedy po wakacjach łatwo ustalić, które kwoty były zarobione dzięki stałej pracy zawodowej, a które zarobione na skutek pracy podejmowanej tylko przez wakacje. Rodzice powinni zgłaszać przychody dziecka osiągane od kwoty zarobku 800 Euro.

Dodatkowe przychody dziecka mogą być w jednym kwartale wyższe niż w innym, np. przez nadgodziny, zwrot podatku dochodowego, dodatek urlopowy albo dodatkowe wynagrodzenie miesięczne (trzynastka). Na skutek tego może zdarzyć się tak, iż dziecko niespodziewanie zarobi więcej niż zakłada dopuszczalna granica zarobku i rodzice będą zmuszeni oddać zasiłek. Aby tego uniknąć, powinno się jak najwcześniej poinformować o tym, że Państwa dziecko w danym kwartale prawdopodobnie zarobi więcej niż 800 Euro na rękę. Jeśli dziecko zarobi mniej niż 800 Euro netto w jednym kwartale, to rodzice absolutnie nie muszą o tym informować instytucji wypłacającej świadczenie.

Gdy dziecko jest w wieku od 16 do 17 lat, to obowiązują nieco inne przepisy niż w stosunku do dzieci młodszych do lat 15.

Zasiłek rodzinny przysługuje, jeśli dziecko :

a) pracując dorywczo nie zarabia więcej niż 1.266 ϵ netto na kwartał oraz uczęszcza w ciągu dnia do szkoły i przygotowuje się do zdobycia świadectwa ukończenia szkoły,

b) jest zwolnione ze zdobycia świadectwa ukończenia szkoły,

c) po zdobyciu świadectwa ukończenia szkoły kształci się regularnie w systemie dziennym,

d) po zdobyciu wykształcenia średniego jest bezrobotne,

e) po zdobyciu wykształcenia średniego  nie jest w stanie kontynuować edukacji wskutek choroby lub upośledzenia.

Gdy dziecko jest bezrobotne, to jego rodzice mogą otrzymać jeszcze zasiłek rodzinny po spełnieniu określonych warunków.

Zasiłek rodzinny dla bezrobotnego dziecka przysługuje, jeśli dziecko :

a) ma wykształcenie średnie,

b) zameldowało się w holenderskim Urzędzie Pracy jako osoba poszukująca pracy.

Rodzice mogą otrzymywać zasiłek rodzinny w Holandii, jeśli ich dziecko jest zameldowane w Urzędzie Pracy w Polsce.

Jeśli dziecko podejmie studia, to teoretycznie samo może złożyć wniosek o dofinansowanie kształcenia się (studiefinanciering, WSF) w Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO).  W tym przypadku kończy się dla rodziców prawo do pobierania holenderskiego zasiłku rodzinnego. Jeśli dziecko nie ma prawa do dofinansowania nauki, to często rodzice mogą otrzymać jeszcze zasiłek rodzinny.

Jeżeli dziecko pracuje i zarabia mniej niż 1.266 ϵ netto na kwartał, to wtedy wypłaca się rodzicom w dalszym ciągu zasiłek rodzinny. Jeśli dziecko ma wyższy zarobek, to jego rodzice nie mają już prawa do zasiłku. Na dziecko, które nie mieszka u rodziców w domu, można dostać ewentualnie podwójny zasiłek rodzinny. Dziecko musi wtedy odpowiednio mniej zarobić.

Zasiłek rodzinny skończy się jak tylko dziecko ukończy 18 lat. Instytucja zajmująca się wypłatą świadczenia powinna wysłać rodzicom odpowiednio wcześnie pismo odnośnie wstrzymania zasiłku.

Jeśli dziecko uczęszcza do szkoły albo kształci się, to otrzyma prawdopodobnie dofinansowanie edukacji albo podręczników szkolnych. Pomocą służy Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). Informacje na podstawie SVB.

Opracowanie własne. Wszystkie prawa do artykułu zastrzeżone. © finanzamt.pl       

 

Więcej artykułów…

Strona 1 z 2

«pierwszapoprzednia12następnaostatnia»
Copyright © 2009-2017 Finanzamt.pl. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Zakaz kopiowania. Wykorzystywanie tekstów wymaga opłacenia licencji.